up
ara
profil foto
METİN ODALARI
FOTO ODALARI
VİDEO ODALARI
ARŞİV ODALAR

Bitcoin nedir? Kripto paraların atası Bitcoin

Dijital bir para birimi olan Bitcoin'in geniş tanımı ve bilinmesi gereken özellikleri hakkında bir inceleme yazısı.
16 Haziran Cuma 2017hazırlayan: Trambolin
Görüyorum ki konu bağımsız bir haber bölümü açılmış, ben de şu sıralar heves sardığım bir konu hakkındaki bilgilerimi yazmak istedim. Konumuz Crypto Currencies yani Şifrelenmiş Para Birimleri. Bitcoin’in adını bile duymayanlar vardır aramızda. Duyanların çoğu da sadece ismini duymuştur belki. Fakat öğrenmekten zarar gelmez. Anlatacaklarım sadece kendi öğrendiklerim ve izlenimlerim olacaktır. Bu metin yanlış bilgiler içerebilir ama kasten yanıltmaya yönelik değildir.
Bitcoin, altcoinler, borsalar, kullanım yerleri, ICO’lar, dönen dolaplar gibi konularda tek tek yazılar yazmaya çalışacağım. İlk olarak bitcoin nedir ile başlayalım.

Bitcoin nedir?

Bitcoin henüz bankalar ve resmi kuruluşlar tarafından resmi olarak tanınmamış bir para birimidir. Bu para biriminin bildiğimiz para birimlerinden farklı özellikleri vardır, bunlara değineceğim. İlk olarak bilinmesi gereken şey bitcoin’in sanal bir para birimi olduğudur. Bir yaratıcısı vardır. Yaratıcı derken onu düşünen, tasarlayan, programlayan bir kişi vardır. Bu kişi Satoshi Nakamoto ismi ile bilinir fakat günümüze kadar bu kişinin ne uyruğu, ne cinsiyeti ne de yaşı bilinmektedir. Hatta tek kişi bile olmayabilir. Satoshi Nakamoto Bitcoin protokolünü ilk olarak 2009 yılında yayınlamaya başlamıştır. Bir ekip ile uzaktan çalışmalar yapmıştır ve en son 2011 yılında kendisinden haber alınabilmiştir. Çeşitli komplo teorileri mevcuttur fakat şu an konumuz değil.
Nakamoto tamamen şeffaf, büyük oranda gizliliğe dayanan ve tek merkezli olmayan bir para birimi yaratmayı amaçlamıştır.

Bitcoin'in Özellikleri

  • Kısaltması BTC’dir.
  • Diğer para birimleri veya altın gibi elle tutulur, fiziki bir karşılığı yoktur. Fakat aynı diğer para birimleri gibi insanlar ona değer atfettikleri için değerlidir.
  • Bitcoin kodları open source’tur. Yani isteyen herkes codlara erişebilir, kopyalayabilir, kullanabilir.
  • Şeffaftır. Şu ana kadar yapılan tüm para aktarımları herkese açıktır. Kaç BTC’nin hangi cüzdandan hangi cüzdana gönderildiği erişime açıktır.
  • Gizlidir. Para aktarımlarına ulaşmak mümkündür fakat cüzdan sahiplerinin gerçek kimliklerine ulaşmak o kadar kolay değildir. İmkansız olduğu söylenemez fakat kendisini gizlemek isteyen birisinin büyük oranda gizli kalması sağlanır.
  • Tek merkezli değildir. Peki bu para aktarım bilgileri nerede durur? İsteyen herkeste. İsteyen herkes şu an 120GB olan veriyi indirebilir. Yani şu an banka sisteminde bankalar bu bilgiyi kendileri tutar ve kimseyle paylaşmaz. Bilgi tek merkezde toplanmıştır. Bunun aksine Crypto Currency sistemleri veriyi gizlemez.
  • Blockchain (zincir-bloklar) ismi verilen bir veritabanı kullanır. Yani tüm bu para aktarımı bilgisi (120GB) birbirlerine zincirlenmiş, bağlanmış ve şifrelenmiş şekilde kaydedilir. Bu yapıya blockchain denir.
  • Piyasada bulunabilecek Bitcoin sayısı Nakamoto tarafından ilk günde belirlenmiştir. Bu sayı 21 Milyon’dur.
  • Şu an piyasada bulunan bitcoin miktarı yaklaşık 16.4 milyon bitcoindir. Yani bulunabilecek bitcoin’lerin %78’i bulunmuştur. Bulunmak diyorum açıklayacağım.
  • Tahimnlere göre 2025’te tüm BTC’ler bulunmuş olacaktır.
  • Toplam bitcoin’in dolar cinsinden toplam değeri şu an 36 milyar dolar’dır.
  • 1 bitcoin sıfırdan sonra 8 basamak bölünebilir. Yani 100 milyon parçaya bölünebilir. En küçük parçası 0.00000001 BTC’ye Satoshi denir.
  • Bitcoin’ler borsalarda alınır-satılır. Türkiye’de 4 yasal borsası vardır. Yurt dışında birçok borsa mevcuttur. Bu borsalar birbirlerinden bağımsızdır.
  • Borsalarda arz-talep dengesi üzerinden BTC fiyatı kendiliğinden oluşur. Bu nedenle borsalarda oluşan fiyatlar birbirlerinden farklıdır. Yani BTC’nin değeri (mesela dolar karşılığı) her borsada değişiktir. Öyle ki geçenlerde yabancı bir borsada 2920$ olan BTC, türk borsalarından birinde 10.200 TL idi. Yani arada 1 BTC’de 800 liralık bir fark vardı.
  • Borsa mantığını bilmeyenler için basit bir örnek: Mesela 0.1 BTC’ye sahibim ve bu BTC’yi TL’ye çevirmek istiyorum. Diyelim ki o zamanda 1BTC=9000TL. Yani aslında elimde 900TL değerinde 0.1 BTC var. Borsalar emir üzerinden çalıştıkları için borsaya bir emir (satış emri) vermem gerekli. Eğer ki ben emirimi 0.1 BTC’mi 9000 tl üzerinden sat dersem ve o an 9000 liradan alış emri veren başka insanlar varsa (genelde vardır) ben BTC’mi hemen satar ve 900TL karşılığını alırım. Fakat dersem ki; 0.1 BTC’mi 9100 tl üzerinden sat ve bana 910TL ver, o zaman beklemeye başlarım. Eğer bir vatandaş 9100 TL üzerinden bir alış emri verirse benim 0.1BTC satılır. Bu belki 5dk sonra olur belki 2 hafta belki de hiç olmaz. Belki Bitcoin değeri hiçbir zaman 9100TL olmaz. Borsalar döviz büroları gibi paradan paraya anında çevrim yapma garantisi vermez, kendisi satın almaz. Sadece alıcıyı ve satıcıyı buluşturur, komisyon alır.
  • Bitcoin borsalarda değiş tokuş yapılıyor fakat yeni bitcoinler nereden geliyor? Bitcoin’ler “mining” (madencilik) denilen bir işlem ile isteyen herkes tarafından bulunmaya çalışılabilir. Bilgisayarınıza indireceğiniz bir program ve 120GB’lık blockchain verisi ile hemen başlayabilirsiniz. Basit anlamda bu program belirli bir algoritma ile blockchain’deki bir sonraki şifreli bloğu tahmin etmeye çalışır. Yani tamamen bir deneme yanılma söz konusudur. Saniyede binlerce belki milyonlarda deneme. Eğer bir block bulursanız sistem size bunun karşılığında BTC verir ve tüm dünyadaki blockchain sahiplerinin veritabanına bu block eklenir. Atıyorum 120GB’lık veriye 10 kb daha eklenir.
  • Ortalama her 10 dakikada 1 block bulunur. Mining yapan bir kişi için bulduğu bloktan kazancı 15-25 BTC olur. 1 BTC’nin 3000$ a vardığı şu zamanda 50 bin dolar yani en az 150 bin lira demektir.
  • Block bulmak algoritma gereği her geçen gün zorlaşmaktadır. Yani son blokların bulunması belki ayları bulacaktır.
  • Evde mining yapmak akıllıca değildir. Yani yüzlerce bilgisayarla oluşturulmuş tarlalarla Mining (madencilik) yapan birçok firma vardır. Detayı önemli değil ama gördüğüm bir hesaplama 1 bilgisayarla yapılacak mining ile 1 block 90 yılda bulunabiliyor.
Bitcoin üzerindeki olumsuz , yasadışı algı kullanım biçimi ile alakalıdır. Bitcoin takip edilmesi zor bir para birimi olduğundan darkweb’te çok kullanılmaktadır. Fakat ciddi bir çoğunluk bu para birimini yatırım amacı ile biriktirmektedir. Öyle ki söylentiler insanın dikkatini çekebilecek cinstendir. 2030 yılında 1 BTC’nin 1 milyon $ olabileceği konuşulmaktadır. İnanmak kişiye kalır. Eğer yeterince kişi inanırsa değil 1M, 5M da olur. Dediğim gibi bu iş sadece inanmakla alakalıdır. Paranın değerini insanların algısı oluşturur.
Bu yazımda sadece Bitcoin hakkında genel bilgi vermeye çalıştım. Nasıl alınacağı, türk lirası veya dolara nasıl çevrileceği, yatırım şekilleri, bu işin hinlikleri hakkında bilerek bilgi vermekten bilinçli olarak kaçındım çünkü piyasa spekülasyonlarla doludur ve büyük paralar dönmektedir. Para kazanmak kadar kaybetmek de vardır. Detaylı bilgi isteyen arkadaşlar araştırmak zorundadır. İnternette yeterince Türkçe kaynak mevcuttur.
Gelecek yazımda altcoin denilen diğer para birimlerini anlatacağım. Öyle ki piyasada binlerce para birimi vardır ve asıl olay buralarda dönmektedir.
16 beğen · 2 yorum
Mustafa AKYILDIZ (@eroinlikurabiye)
gayet açıklayıcı ve sade bir anlatım olmuş. hem tebrik hem de teşekkür ederim. 30.06.17
fatih ozan (@fatihozan)
Elinize sağlık,güzel bir çalışma olmuş. Uzun süre arayıp mining'e dair kalan sorularıma da sonunda bu yazıda cevap buldum,, Şahsi kanaatimi açıklamak istiyorum bir de :) ,bakın yazıyorum buraya, 3 5 seneye kalmaz bu iş bi titan olayı gibi patlak verir :) Hiç güvenmiyorum bu sanal şeysine nedense,, 07.12.17