up
ara
Cengiz Aytmatov

Cengiz Aytmatov

Yazar, Edebiyatçı, Gazeteci, Çevirmen, Diplomat, Siyasetçi

Cengiz Aytmatov Kimdir?

Kırgız öykücü, romancı, siyasetçi ve gazeteci. Selvi Boylum Al Yazmalım filminin esin kaynağı olan “Kırmızı Eşarp” romanının yazarı.

Cengiz Aytmatov Hayatı

12 Aralık 1928 Kırgızistanın Talas eyaletinin Şeker köyünde doğmuştur. Babası devlet adamı olan Torekul Aytmaovdur. 1937’de tutuklanan babası 1938’ de kurşuna dizilmiş Cengiz Aytmatov 10 yaşında babasız kalmıştır. Annesi Nagima Hamziyevna Abdulvaliyeva tiyatro oyuncusu olan Cengiz Aytmatov küçük yaşta savaşın ve babasızlığın getirdiği zor şartlar sebebiyle 14 yaşında köyün vergi tahsildarlığına getirilmiş zorlu bir çocukluk ve gençlik dönemi yaşamıştır.

Kazakistan’a giderek Veterinerlik Teknik Okulunda daha sonra Frunze Tarım Enstitüsü’nde okuluna devam etti. Yazmaya bu dönemde gazete ve dergilerde başladı, kısa zamanda üne kavuşup Sovyetler Birliğine üye oldu. 1963’te Lenin ödülünü aldı ve bu ödülü alan en genç yazar oldu. Gorbaçov döneminde Sovyet Parlamentosu Kültür ve Ulusal Diller Başkanlığı ve Sovyet Yazarlar Birliği sekreterliğinde bulundu. 1968’de Kırgızistan Milli Yazarı seçildi. Maria Aytmatova ile evlenmiş bu evlilikten Askar Aitmatov, Shirin Aitmatova, Eldar Aitmatov ve Sanzhar Aitmatov adlı dört çocuğu dünyaya gelmiştir. Askar Aitmatov bir dönem Kırgızistan Dışişleri Bakanlığı yapmıştır. Gün Olur Asra Bedel kitabının film çekimleri için gittiği Tataristanın başkenti Kazan’da rahatsızlanıp böbrek yetmezliği nedeniyle Almanya’ya götürüldü. Burada böbrek yetmezliği sonucu 10 Haziran 2008’de yaşamını yitirdi.

https://www.resimag.com/ (Fotoğraf: Cengiz Aytmatov 2007 Köln Literatür Festivali'nde Teytess ve G. Çinag ile birlikte.)

Edebi Kişiliği

20.yüzyıl gibi zor bir dönemde yaşamış Cengiz Aytmatov eserlerinde 2.Dünya Savaşını ve savaşın getirdiği zulmü, sefalet ve yokluğu iyiyi ve kötüyü temel alarak oluşturmuştur. Eserlerinde insanların yanında hayvanlara da kişilik yüklemiş, hayvanları ve insanları iç içe ruhsal analizlerle aktarmıştır. Edebi hayatına gazetelerde yazdığı hikayelerle başlayan Aytmatov asıl çıkışını Louis Aragon’un “Dünyanın en güzel aşk hikayesi...” dediği Cemile isimli kitabıyla yakalamıştır. SSCB döneminde Kırgızları ve diğer Türk toplumlarının içinde bulunduğu durumu eserlerine yansıtmış, Türk kültürünün dünyadaki önemli tanıtcılarından biri olmuştur. Daha sonra Selvi Boylum Al Yazmalım isminde filmleşecek olan “Kırmızı Eşarp” kitabı ve film çekimleri esnasında hayatını yitirdiği Gün Olur Asra Bedel kitabı senaryolaştırılmış ve beyaz perdeye aktarılmıştır. Eserlerinde Türk efsanelerinden yararlanmış, bozkır yaşamını ve bozkır insanlarını anlatmıştır.

Eserleri

- Dağlar Devrildiğinde - Ebedi Nişanlı (Son romanı-2007)
- Darağacı, Dişi Kurdun Rüyaları (1998)
- Gün Olur Asra Bedel (1980)
- Fuji-Yama (1973)
- Selvi Boylum Al Yazmalım (Kırmızı Eşarp-1963)
- Elveda Gülsarı (1963)
- Dağlardan ve Steplerden Masallar (1963)
- İlk Öğretmenim (1962)
- Cemile (1958)
- Yüzyüze (1957)
- Zorlu Geçit (1956)
- Toprak Ana (1963)
- Cengiz Han’a Küsen Bulut (1990)
- Kızıl Elma (1964)
- Deniz Kıyısında Koşan Ala Köpek
- Sultan Murad
- Dişi Kurdun Rüyaları (1986)
- Kassandra Damgası (2013)
kent aylağı

kent aylağı

@frost

"Aynı dili konuşmamız gerek. Su'ya Türkiye'de başka, Azerbaycan'da başka, Kırgızistan'da başka, orada burada başka diyoruz. Oysa suya, bütün Türk dünyasında su demeliyiz. Ortak abecemiz olmalı. Bunun için de önce örneğin Türkiye'de, Türkçeye Arapça ve Farsçadan gelen sözcükler kaldırılmalıdır. Ortak Türk dilini, bilimsel çalışmalar temelinde oluşturmalıyız. Diller arasındaki farkları ortadan kaldıracak özel sözcükler üretmeliyiz. Ortak sözlükler ve ansiklopediler oluşturmalıyız. O zaman çevirmene gereksinim duymadan iletişim kuracağız."
Cengiz Aytmatov
ünlüye puan vermedi
0 beğen · 0 yorum
Murat Nrtn

Murat Nrtn

@muratnrtn

II. Dünya Savaşı sonrası yazarları arasında yer alan Aytmatov, Cemile'den önce birkaç kısa hikâye ve Yüzyüze`yi yazdı. Ancak yazarın kendini kanıtlamasını sağlayan kitap Cemile oldu; Louis Aragon Cemile`yi "dünyanın en güzel aşk hikâyesi" olarak tanımlamıştır.

Eserlerinde mitoloji ye oldukça yakın durdu; ancak onunki antik anlamından farklı olarak mitolojiyi çağdaş bir zeminde sentezlemek ve yeniden yaratmaktı. Eserlerinde mitlere, efsanelere ve halk hikâyelerine göndermeler yapmıştır.

Eserleri 176 dile çevrilmiştir .
Cengiz Aytmatov
ünlüye puan vermedi
0 beğen · 0 yorum
FULYA GÜN

FULYA GÜN

@fulyagun

Yazar, ufkunu ‘milli’ olanın ötesine doğru genişletmek, ‘evrensel’ olana ulaşmak için gayret göstermek durumundadır. İyi bir yazar ‘tipik insan’ ortaya koyma ustalığına erişen yazardır.Milli olandan evrensele ulaşmada Cengiz Aytmatov’un Türk Dünyası yazarları arasında çok önemli bir yeri vardır.
Onun eserlerinde destan parçaları, efsaneler, masallar, halk hikâyeleri zengin bir malzeme durumundadır.
Aytmatov’un eserlerinde ön plana çıkan folklorik malzemenin temelinde Kırgız Geleneği ve Manas Destanı vardır. Kırgızlar; “Manas denince Kırgız, Kırgız denince de Cengiz akla gelir” derler.
Cengiz Aytmatov
ünlüye puan vermedi
0 beğen · 0 yorum
Şulenur Kahraman

Şulenur Kahraman

@sulenurkahraman

Seni ona değişir miyim hiç! Sen öyle mi sandın? Hayır, hayır asla! O beni hiç sevmedi. Mektubunun en sonunda bana bir tek selâm söylüyordu, o kadar. Bundan sonra sevse de istemem. Kim ne derse desin. Sevgilim, kimsesiz sevgilim benim! Seni hiç kimseye kaptırmam! Uzun zamandan beri seviyorum seni.. bilmediğim zamanlardan beri seni sevmiş, seni beklemişim ben. Ve işte geldin, seni beklediğimi biliyormuş gibi geldin!
ataç ikon Cemile
kitaba puan vermedi, inceleme eklemedi.
1 beğen · 0 yorum
Fadime Ablak

Fadime Ablak

@fadimern

Bir insanın kaderi, dağdaki patika gibidir: Bazen çıkar, bazen iner, bazen de dibi gibi görünmeyen bir uçurumun başına gelip durur.
ataç ikon Toprak Ana
kitaba puan vermedi, inceleme eklemedi.
11 beğen · 3 yorum
amour (@amour)
Genelde insanlığın kaderi, hak ettiği olacaktır... Hiçbir yiğidin kaza ve kader okuna karşı kalkanı yoktur... Hiç kimse kaderini değiştiremez ve kaderinden kaçamaz...
30.04.19 beğen cevap
AcupOfCoffee (@sherlock)
Kader meselesi doğru anlaşılmıyor maalesef. O patika yola girme iradesi kimin elinde ise , o kaderine yön veriyor. Hani çok da patika yol "bilinmeyene" çıksa da. Bizim tercihimiz.
30.04.19 beğen cevap
Elsa Rose (@elsarosee)
Rafıma ekledim. :)
30.04.19 beğen 1 cevap
Fadime Ablak

Fadime Ablak

@fadimern

Gerçek mutluluk, yavaş yavaş azar azar gelir ve bu bizim hayata bakış açımızla, çevremizle, çevremizdekilere karşı davranışımızla doğrudan doğruya ilgili ve orantılıdır. Mutluluk, birbirini tamamlayan ufak tefek şeylerin birikmesinden doğuyor.
ataç ikon Toprak Ana
kitaba puan vermedi, inceleme eklemedi.
8 beğen · 3 yorum
amour (@amour)
Mutluluğun sırrı beklentileri düşük tutmaktır..
30.04.19 beğen cevap
Fadime Ablak

Fadime Ablak

@fadimern

Hiçbir şeyi unutmamalı, başka hiçbir şeyi katmamalıyım: Ne bir eksik, ne bir fazla. Hayat bizim hepimizi aynı teknede yoğurmuş, aynı yumağa sarmıştır. Ama yine de bu olayları anlamak için o olayların içinde yaşamış olmak ve onları ruhunda duymak gerek. İşte, durmadan düşünmemin sebebi budur.
ataç ikon Toprak Ana
kitaba puan vermedi, inceleme eklemedi.
6 beğen · 0 yorum
bodrum yelkeni

bodrum yelkeni

@bodrumyelkeni

Isık Göl göz alabildiğine uzanıyordu: Muazzamdı, hareketsizdi, koyu mavi yüzeyi pırıl pırıl yansıyordu ve insan bu güzelliği seyretmek için tekrar tekrar dönüp bakmaktan kendini alamıyordu.
Ah insan o güzel mavinin birazını heybesine koyup götürebilse! dedi Ernazar.
---O zaman da atını yulaf yerine gökmavisiyle doyurursun.
ataç ikon Dişi Kurdun Rüyaları
kitaba puan vermedi, inceleme eklemedi.
1 beğen · 0 yorum
bodrum yelkeni

bodrum yelkeni

@bodrumyelkeni

Olağanüstü güzel görünen o gözlere bakmaktan başka bir şey gelmiyordu elinden. O gözlere dalıp gitmişti ve milyonlarca yıldız arasından yepyeni bir yıldız keşfeden bir astronom gibiydi.
Göz kamaştıran bir yıldızdı bu, ama onu öbür yıldızlardan yalnız bilen kişi ayırabilirdi.
ataç ikon Dişi Kurdun Rüyaları
kitaba puan vermedi, inceleme eklemedi.
1 beğen · 0 yorum
FEBİHÂ

FEBİHÂ

@kadimcumleivecize

Pencerem kör, kapım kitli , bu bendeki seyir değil” paylaşım fotoğrafı
"Pencerem kör, kapım kitli , bu bendeki seyir değil”
Şüphesiz, kalbinin bir köşesinde, kendine özgü, açığa vuramadığı bir derdi vardı.

Bir özlemi, onu çok duygulandıran, iç acısı veren bir şey vardı…


* "Beyaz Gemi" gerçek hayatında mutsuz, fakat engin hayal dünyasında Beyaz Gemisine kavuşmayı umud eden bir çocuğun psikolojisi, gözlemleri ve hayatını anlatıyor ya ; bu bir alışkanlık hâlini alıyor du, ne kötü bir alışkanlık...
Cengiz Aytmatov
ünlüye puan vermedi, inceleme eklemedi.
6 beğeni · 0 yorum beğen ikon
FEBİHÂ

FEBİHÂ

@kadimcumleivecize

"Senin yanında dünya vız geliyor bana..!"
Al yazmalımı, selvi boylumu bir daha görecek miydim..? Nerelerdeydi benim fidan boylum, ince bozkır kavağım..? Ayaklarında lastik çizmeler, sırtında babasının ceketi de olsa aldırdığım yoktu. Ben bunların içindekini görmüştüm ya..!

İçimde bir kırıklık,bir güceniklik vardı.Benliğimin yaralandığını hissediyordum.

Gerçek aşkın ne demek olduğunu bilmeseydim, onunla ömür geçirebilecektim. Sevmek, sevilmek ne demektir..?
O öyle bir şey ki, açıklamak güç, çok çok güç...

Gerçek güzel şeydir. Gelgelelim, bazen öyle acı gelir ki ister istemez görmemeye çalışırsın.


*Aşk deyince çoğumuzun aklına aynı film gelir: “Selvi Boylum Al Yazmalım”. Sadece kalbimize değil, gözümüze, mantığımıza, kararlarımıza dahi hitap eder.

Filmin müziği, gönlümüzün dinlenmesine, özlem denilen duyguyu yeniden yaşarması bile yetiyor, yüzümüzde tatlı buruk bir tebessümle.*
Cengiz Aytmatov
ünlüye puan vermedi, inceleme eklemedi.
4 beğeni · 0 yorum beğen ikon
FEBİHÂ

FEBİHÂ

@kadimcumleivecize

"Senin yanında dünya vız geliyor bana..!"
Al yazmalımı, selvi boylumu bir daha görecek miydim..? Nerelerdeydi benim fidan boylum, ince bozkır kavağım..? Ayaklarında lastik çizmeler, sırtında babasının ceketi de olsa aldırdığım yoktu. Ben bunların içindekini görmüştüm ya..!

İçimde bir kırıklık,bir güceniklik vardı.Benliğimin yaralandığını hissediyordum.

Gerçek aşkın ne demek olduğunu bilmeseydim, onunla ömür geçirebilecektim. Sevmek, sevilmek ne demektir..?
O öyle bir şey ki, açıklamak güç, çok çok güç...

Gerçek güzel şeydir. Gelgelelim, bazen öyle acı gelir ki ister istemez görmemeye çalışırsın.


*Aşk deyince çoğumuzun aklına aynı film gelir: “Selvi Boylum Al Yazmalım”. Sadece kalbimize değil, gözümüze, mantığımıza, kararlarımıza dahi hitap eder. Filmin ortaya çıkış öyküsü de hoştur. Türkan Şoray, getirilen senaryoları beğenmeyince, onun bir teklifinin olup olmadığı sorulur. Sultan, Cengiz Aytmatov’un bu uzun hikayesini okumuştur, teklif eder. Sonrasında öykü baz alınarak, Ali Özgentürk tarafından senaryo yazılır ve film 1977 yılında Atıf Yılmaz tarafından çekilir.

Selvi Boylum Al Yazmalım” ya da “Kırmızı Eşarp”, bazı kaynaklara göre 1960 veya 1961 tarihinde yazılmıştır. İkinci Dünya Savaşından sonraki 10 yıllık zamanı anlatmaktadır. Yazar, II. Dünya Savaşı’ndan sonra hayatı, dünyayı anlamaya, öğrenmeye başladığını; eserin bu yılların ürünü olduğunu söylemiştir.

Öykü, yazarın çoğu eserinde olduğu gibi, yaşadıklarından izler taşır.*
Cengiz Aytmatov
ünlüye puan vermedi, inceleme eklemedi.
5 beğeni · 0 yorum
Paylaşım kuraldışına alınmıştır: Copy-Paste metinler, alıntılar, şiirler, özlü sözler kuraldışıdır. Hakkında kendi fikirlerini belirtmelisin.
Topluluk kurallarını incelemek istersen yardım bölümünde detaylı bilgi alabilirsin.
FEBİHÂ

FEBİHÂ

@kadimcumleivecize

Acısını unutanın yıldız dolmuyor gecesine, buydu bizim soylu yalnızlığımız..’’ paylaşım fotoğrafı
"Acısını unutanın yıldız dolmuyor gecesine, buydu bizim soylu yalnızlığımız..’’
Ben ;

Gecenden geçen bir beyaz geminin ,
Eskimiş hüzün sesiyim.

Düşün ki ben yolcumla eskiyorsam eğer ,
Neyi anlatır sana rengim..?

Sana gönderdiğim dalgalarımın sesi,
Hangi yanına vurur içinin..?

Yaşam karşı durmaksa yaşanan yalanlara,
Ben nasıl gecenden geçeyim.. ?

Söyle, ben hangi rengimi seçeyim..?
Söyle, ben hangi bekleyişin nedeniyim..?

*Cengiz Aytmatov'un Beyaz Gemi romanının kahramanı olan yedi sekiz yaşlarında bir çocuktu. Çocuk; saflığın, bozulmamışlığın ve geleceğin sembolüdür. Aytmatov, çocuğun saf ve temiz dünyasından, hayatın acı ve çıplak gerçeğine uzanan bir roman kurgusu oluşturmuştur.

Bizim de gerçeğe uzanış öykümüz tıpkı bu çocuğun hayali gibi eskimiş hüzünlerle hangi bekleyişin nedeni olduğumuzu bilmeden bekliyoruz seferi olmayan limanlarda.*
Cengiz Aytmatov
ünlüye puan vermedi, inceleme eklemedi.
4 beğeni · 0 yorum beğen ikon
FEBİHÂ

FEBİHÂ

@kadimcumleivecize

Bizim için değerli anılar taşıyan yerlerde ayak izlerimiz niye silinir?  Niye kalmaz..?  paylaşım fotoğrafı
"Bizim için değerli anılar taşıyan yerlerde ayak izlerimiz niye silinir? Niye kalmaz..? "
Toprağı, suyu çekip alsa tamam, servetini çekip alsa olabilir, hatta canını alsa da olabilir...

Ah insanın aklını, düşüncesini çekip almayı hangi kaba yürek keşfetmiş..?

Ah Allahım, var olduğun gerçek ise, böyle bir zulmü insana nasıl verdin..?

Yeryüzünde başka felaket az mıydı..?

*Savaş sonucu en yakınlarını kaybeden bir yürekli annenin hayat mücadelesi, Tolunay ve Savankul'un hüzünlü aşk hikayesi, savaş, aşk ve yokluk üçgeninde bir serüven. Her olumsuz şartlarda mücadele, buruk ve geç deolsa kalan bir şeye sahip çıkmanın kazanımları.*
Cengiz Aytmatov
ünlüye puan vermedi, inceleme eklemedi.
5 beğeni · 0 yorum beğen ikon
Gün Olur Asra Bedel
1995
Deve Gözü kitabının da yazarı Cengiz Aytmatov tarafından kaleme alınan Gün Olur Asra Bedel kitabı Roman (Çeviri), Roman türünde okuyucusu ile buluşuyor. Ötüken Neşriyat yayınevinden 1995 yılında 9789754370539 isbn kodu ile kitapçılarda satışa sunulan Gün Olur Asra Bedel isimli kitap 420 sayfadan oluşuyor. Kitabı Türkçe'ye Ender Nail çevirmiştir. Kitap Tüm Zamanların En İyi Kitapları listesinde de yeralmaktadır. Gün Olur Asra Bedel kitabını okuduysanız mutlaka oyunuzu, kitap incelemelerinizi ve alıntılarınızı bekliyoruz. Neokur kullanıcıları fikirlerinizi merak ediyor!
Deve Gözü
1970
Gün Olur Asra Bedel kitabının da yazarı Cengiz Aytmatov tarafından kaleme alınan Deve Gözü kitabı Roman (Çeviri), türünde okuyucusu ile buluşuyor. Elips Kitap yayınevinden 1970 yılında 9786054138456 isbn kodu ile kitapçılarda satışa sunulan Deve Gözü isimli kitap 46 sayfadan oluşuyor. Deve Gözü kitabını okuduysanız mutlaka oyunuzu, kitap incelemelerinizi ve alıntılarınızı bekliyoruz. Neokur kullanıcıları fikirlerinizi merak ediyor!
Beyaz Gemi
2013
Gün Olur Asra Bedel kitabının da yazarı Cengiz Aytmatov tarafından kaleme alınan Beyaz Gemi kitabı Hikaye, Çeviri türünde okuyucusu ile buluşuyor. Ötüken Neşriyat yayınevinden 2013 yılında 9789752473003 isbn kodu ile kitapçılarda satışa sunulan Beyaz Gemi isimli kitap 174 sayfadan oluşuyor. Kitap Mutlaka Okunması Gereken Kitaplar listesinde de yeralmaktadır. Beyaz Gemi kitabını okuduysanız mutlaka oyunuzu, kitap incelemelerinizi ve alıntılarınızı bekliyoruz. Neokur kullanıcıları fikirlerinizi merak ediyor!
Kassandra Damgası
1970
Gün Olur Asra Bedel kitabının da yazarı Cengiz Aytmatov tarafından kaleme alınan Kassandra Damgası kitabı Roman, türünde okuyucusu ile buluşuyor. Elips Kitap yayınevinden 1970 yılında 9786055994044 isbn kodu ile kitapçılarda satışa sunulan Kassandra Damgası isimli kitap 256 sayfadan oluşuyor. Kitap Herkesin Okuması Gereken En Ünlü Cengiz Aytmatov Kitapları listesinde de yeralmaktadır. Kassandra Damgası kitabını okuduysanız mutlaka oyunuzu, kitap incelemelerinizi ve alıntılarınızı bekliyoruz. Neokur kullanıcıları fikirlerinizi merak ediyor!
İlk Öğretmen
1970
Gün Olur Asra Bedel kitabının da yazarı Cengiz Aytmatov tarafından kaleme alınan İlk Öğretmen kitabı Roman, türünde okuyucusu ile buluşuyor. Elips Kitap yayınevinden 1970 yılında 9786054138432 isbn kodu ile kitapçılarda satışa sunulan İlk Öğretmen isimli kitap 62 sayfadan oluşuyor. Kitap Cengiz Aytmatov'un Mutlaka Okunması Gereken Kitapları listesinde de yeralmaktadır. İlk Öğretmen kitabını okuduysanız mutlaka oyunuzu, kitap incelemelerinizi ve alıntılarınızı bekliyoruz. Neokur kullanıcıları fikirlerinizi merak ediyor!
Selvi Boylum Al Yazmalım
1977
Kamyon şoförü olan İlyas ile köyün güzel kızı Asya arasında büyük bir aşk doğar ve evlenirler. Bu evlilikten bir çocukları olur. İlyas bir gün yine işi gereği şehre gider ama bir daha geri dönmez. Onun yokluğunda çok zor günler geçiren Asya'ya Cemşit adında bir adam evini açar. Yıllar sonra İlyas geri döner. Asya, sevdiği ama değer göremediği adam ile, kendisine kol kanat geren adam arasında bir tercih yapmak zorunda kalır.
Kopar Zincirlerini Gülsarı
1968
Başrollünde oyuncu Yuri Solomin yer aldığı, yönetmenliğini Sergei Urusevsky üstlendiği film Dram türünde izleyicisini bekliyor. Beyaz perdede Dram, türlerinde sinema filmlerinden hoşlanan izleyicilere hitap eden Kopar Zincirlerini Gülsarı isimli filmi izlediyseniz inceleme ve replik eklemenizi unutmayın. Neokur kullanıcıları fikirlerinizi merak ediyor!
Cemile
1969
Başrollünde oyuncu Cengiz Aytmatov yer aldığı, yönetmenliğini Irina Poplavskaya üstlendiği film Dram türünde izleyicisini bekliyor. Beyaz perdede Dram, türlerinde sinema filmlerinden hoşlanan izleyicilere hitap eden Cemile isimli filmi izlediyseniz inceleme ve replik eklemenizi unutmayın. Neokur kullanıcıları fikirlerinizi merak ediyor!
Sence kaç puan almalı?
6.8
11 oy
0
SAYFA EDİTÖRÜ
Cengiz Aytmatov sayfasının içeriği Ali isimli üyenin katkılarıyla oluşturulmuştur.