up
ara

İnsanın Taşrası1942-1972 Kitap İncelemeleri

Gülşah Sönmez

Gülşah Sönmez

@gulsahsonmez

Elias Canetti’nin farklı konulardaki düşüncelerinden derlediği kitabı İnsanın Taşrası. Din, dil, köken gibi topluluğu millet yapan değerler, kişisel sorgulamalar, insanların huyları, davranışları ve alışkanlıkları konuların büyük bir kısmını oluşturuyor sanırım.

Yaşamı birçok yönüyle ele alan Yazar, zaman zaman ölümle ilgili düşüncelerine de yer vermiş kitabında. Kitapta farklı konulardaki düşünceler, denemelerde olduğu gibi farklı başlıklar altında yer almadığından, kitabı okumayı zamana yaymak, kitaptan istifade etmeyi kolaylaştıracaktır. 1942 ile 1972 yılları arasında yazılmış olduğundan, yıllar bölüm başlığı şeklinde alınmış. Arada bazı konular birbirinden ayrılmış olsa da, bazı konular iç içedir. Bazen peş peşe gelen iki cümlede ifade edilmek istenen konular o kadar derin ki, düşünmeye başlayınca daha önce farkına varılamayan bir çok konunun beyinde beliriyor ve konuyla bağlantısı olduğunun ayırdına varılan birçok fikir ortaya çıkıyor ve gelişiyor.

Yazarlarla ilgili fikirlerini aralara serpiştiren Yazar, okurunun farklı bakış açılarını görüp, karşılaştırmalar yapmasına, fikir yürütmesine ve en önemlisi sorgulamasına imkan veriyor yazdıklarıyla. Birçok cümlenin bir öncekiyle ya da bir sonrakiyle bağlantısı olmaması, ilk başlarda garip gelse de, okundukça bu tarza da alışılıyor bence. Düşünmediğimiz bir çok konuyu ele almış olması, kitabı başucu kitabı niteliğinde bir kitap haline getiriyor. Okundukça kendini açacak olan bir kitap ve ilk okumada fark edilmeyen şeyler bile sonrakilerde fark edilecek ve zihinlerdeki yerlerini alacaktır.

Sürekli olarak okunması yerine, zaman zaman okunması verimliliği arttıracaktır. Keyifle okuyun.
2 yorum
ayse gülce (@aysegulce)
Ben de birden bitirmek yerine zamana yayarak okumaya karar vermiştim @gulsahsonmez, çünkü fikirler arasındaki geçiş bazen çok hızlı olduğundan yakalamakta zorlandım.
27.07.19 beğen 1 cevap
zeyrek

zeyrek

@zeyrek

1942 yılından başlayarak 1972 yılına kadar süren bir günce... Ama fikirlerin yazıldığı bir günce bu. Canetti serbest çağrışım yoluyla günübirlik, farklı farklı konulardaki düşüncelerini gelişigüzel yazmış. Kitapta bir anlam bütünlüğü yok o yüzden. Hatta çelişkiler bile var. Çünkü 30 yıl bir insanın aynı kalması mümkün değil. Üslubu bile değişiyor zamanla. Başlarda 2.dünya savaşının etkisiyle yazılmış çoğu şey. Almanlar, Yahudiler, savaşlar, ölümler, din, insanların çaresizliği gibi konulara değinilmiş ziyadesiyle. Kendisi de Yahudi kökenli ve Almanya da eğitim görmüş biri olarak 2.dünya savaşının etkilerini bizzat hissetmiş. Kendisi ateist ama yer yer birçok inanca karşı yaklaşımına dair ipuçları veren yerler var. 1960'larda malum uzaya çıkılıyor ve bu konuyla ilgili de düşüncelere yer veriyor Canetti.

Genel olarak insana dair ne varsa, bir ömür insanın aklından neler geçebilirse her birine yer vermiş sanki. Okurken zorlandığım yerler de oldu, yavaş yavaş, sindirerek okudum. Yeri geldi, aynı yerleri birkaç kez okudum. Bundan sonrasında da ara ara sayfalarını karıştıracağım bir kitap olacak gibi duruyor.
EK 1
Bu arada çevirinin de Ahmet Cemal çevirisi olduğunu dipnot düşeyim. Çevirinin güzelliği de kitabı okutuyor çünkü. 15.03.19
0 yorum